“Φύλακτρα” στην ΕΚΤ θα πληρώνουν οι τράπεζες

Σε μία άνευ προηγουμένου ενέργεια προέβη η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, αναγγέλλοντας πως θα χρεώνει τις τράπεζες που θέλουν να… παρκάρουν τα λεφτά τους στην Φρανκφούρτη.

 

Το νέο της ημέρας όμως ήταν σίγουρα η μείωση των επιτοκίων για τις καταθέσεις των τραπεζών, σε αρνητικά επίπεδα, συγκεκριμένα στο -0,10% (από 0%). Έτσι, η ΕΚΤ έγινε η πρώτη κεντρική τράπεζα τέτοιου βεληνεκούς που χρησιμοποιεί τα αρνητικά επιτόκια, καθώς κάτι τέτοιο δεν έχουν επιχειρήσει ποτέ ούτε η αμερικανική FED, ούτε η Τράπεζα της Ιαπωνίας, ούτε η Τράπεζα της Αγγλίας. Με αυτή την κίνηση η ΕΚΤ ελπίζει πως θα αντιμετωπιστεί ο πληθωρισμός λόγω ενός πιο αδύναμου ευρώ, αλλά και πως θα βοηθήσει το δανεισμό των χωρών της περιφέρειας.

 

Η μείωση των επιτοκίων θεωρούνταν απολύτως βέβαιη μετά τα τελευταία στοιχεία που έδειξαν τον πληθωρισμό της ευρωζώνης πεσμένο στο 0,5%, ένα επίπεδο που θεωρείται επικίνδυνα χαμηλό.

 

Στόχος της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας φέρεται είναι να ενθαρρύνει τις τράπεζες να… κινούν το χρήμα που έχουν. Να μην τους δίνει, δηλαδή, την επιλογή να διατηρούν χρήματα στην ασφάλεια της αγκαλιάς της ΕΚΤ, ώστε να αναγκαστούν να δανείσουν καταναλωτές και επιχειρήσεις. 

 

«Μακροοικονομικά οι συνέπειες είναι πιθανόν να είναι ελάχιστες», δηλώνει στους Τάιμς της Νέας Υόρκης ο οικονομολόγος Λουκ Μπαρτολομέου. «Ωστόσο, θα πιέσει το ευρώ προς τα κάτω και δίνει ένα σημάδι πως η ΕΚΤ θα παλέψει εναντίον του αποπληθωρισμού», συμπληρώνει.

 

Σκεφτείτε το σαν ένα… πάρκινγκ

 

Μέχρι σήμερα οι τράπεζες που «άφηναν» τα χρήματά τους στην ΕΚΤ, κέρδιζαν το επιτόκιο. Πλέον, η Κεντρική Τράπεζα θα τους χρεώνει για να παρκάρουν τα λεφτά τους. Στόχος της ΕΚΤ είναι αυτά τα αρνητικά επιτόκια να ενθαρρύνουν τις τράπεζες να σταματήσουν την πρακτική του αποθησαυρισμού των χρημάτων και να τις αναγκάσει με αυτό τον τρόπο να δανείζουν σε άλλες τράπεζες, καταναλωτές, επιχειρήσεις. Δηλαδή: κίνητρο. Κίνητρο στις τράπεζες να κάνουν κάτι με τα χρήματα που έχουν στη διάθεση τους.

 

Πώς γίνεται πιο αδύναμο το ευρώ; Τα αρνητικά επιτόκια κάνουν το ευρώ πολύ λιγότερο ελκυστικό για τους παγκόσμιους επενδυτές, οδηγώντας έτσι στην πτώση του ευρώ έναντι του δολαρίου, κάτι που θα επιτρέψει στις ευρωπαϊκές εξαγωγικές επιχειρήσεις κι όχι μόνο να γίνουν πιο ανταγωνιστικές.

 

Σε νέα επικίνδυνα νερά η Ευρωζώνη

 

Στην θεωρία ακούγεται ελκυστικό όμως δεν έχει επιχειρηθεί ποτέ στην ευρωζώνη και υπάρχουν πιθανές ανεπιθύμητες συνέπειες όπως το να μεταφέρουν οι τράπεζες το κόστος τοποθέτησης των χρημάτων στην ΕΚΤ στους πελάτες τους. Μία άλλη κακή εξέλιξη θα είναι να οδηγηθούν οι τράπεζες σε πιο επίφοβες επενδύσεις (ώστε να εξασφαλίσουν μεγαλύτερες απολαβές), οδηγώντας σε νέες «φούσκες». Αν, μάλιστα, κάποιες απ’ αυτές τις επίφοβες επενδύσεις είναι κρατικά ομόλογα τότε ο (γνωστός) φαύλος κύκλος θα είναι τεχνητά χαμηλά επιτόκια για χώρες, σκάσιμο «φούσκας» με χώρες και τράπεζες «δεμένες» στο ίδιο κατάρτι.

Έχει ξαναγίνει; Υπάρχουν τα παραδείγματα της 7% των συνολικών τους χορηγήσεων, εξαιρουμένων των δανείων για αγορά στέγης. Επιπλέον, όπως ανακοίνωσε ο Ντράγκι, η ΕΚΤ προετοιμάζεται για αγορές ενυπόθηκων τιτλοποιημένων δανείων (ABS). Όπως είπε, δεν συζητήθηκε η κλίμακα του προγράμματος, ενώ αποφασίστηκε ότι θα πρέπει να συνδέεται με μη χρηματοοικονομικούς κλάδους της ευρωοικονομίας.

 

Παράλληλα, ανακοίνωσε ότι η κεντρική τράπεζα διακόπτει την «αποστείρωση» των αγορών κρατικών ομολόγων από τη δευτερογενή αγορά (πρόγραμμα SMP). Οι δράσεις αυτές θα συνεχιστούν έως ότου χρειαστεί, τουλάχιστον έως τα τέλη Δεκεμβρίου του 2016, τόνισε ο τραπεζίτης.

 

 

Παράλληλα, αποφασίστηκε να διενεργηθούν τρίμηνες πράξεις αναχρηματοδότησης πριν τα τέλη Δεκεμβρίου του 2016 με σταθερό επιτόκιο.

 

Στο επίκεντρο τα παραδείγματα της Σουηδίας και της Δανίας, οι οποίες χρησιμοποίησαν αρνητικά επιτόκια σε προσωρινή βάση. Συγκεκριμένα, στόχος της Δανίας ήταν να αναχαιτιστεί η ανεπιθύμητη άνοδος του νομίσματος της, το οποίο ανέβαινε εξαιτίας της προσπάθειας των επενδυτών να βρούνε ασφαλή «κρησφύγετα» κατά τη διάρκεια της κρίσης της ευρωζώνης. Ουσιαστικά, οι Δανοί κατάφεραν το στόχο τους δίχως απώλειες, καθώς ούτε τα επιτόκια δανεισμού ανέβηκαν, ούτε «πάγωσε» η οικονομία.

 

Ωστόσο, τα αρνητικά επιτόκια δεν έχουν δοκιμαστεί από μία οικονομία της κλίμακας της ευρωζώνης, οπότε το παράδειγμα της Δανίας δεν μπορεί να προσφέρει πολλά για ένα μπλοκ 18 κρατών.

 

Για το θέμα είχε τοποθετηθεί αναλυτικά ο γνωστός αναλυτής, οικονομολόγος Δημήτρης Καζάκης. Ακούστε την εκπομπή εδώ

 

Danioliptes.gr